Dagblad Trouw introduceerde begin 2009 de C-factor. Een score op basis van een aantal meerkeuzevragen. Met een hoge score mag je je rechtgeaard Calvinist noemen. Uw webredacteur haalde een score van 59% en mag zich daarom zeker een halve Calvinist noemen. Een resultaat dat overigens vooral te danken is aan een 100% score op theologische overeenkomst met Calvijn. Opmerkelijk?

Misschien wel, misschien niet. Calvijn is, zowel als persoon als qua ideeën en theologie, een behoorlijk onbekende in de Lutherse gelederen. Heel vaak wordt gedacht dat Luther en Calvijn rivalen van elkaar waren, die ongeveer gelijktijdig op kerkhervormingen inzetten. Dat beeld klopt niet. Calvijn werd 26 jaar later geboren dan Luther. De hervormers hebben elkaar nooit persoonlijk ontmoet. Er is slechts één brief bekend die tot direct contact tussen Luther en Calvijn had kunnen leiden. Kunnen, omdat het vrij zeker is dat Calvijns brief aan Luther niet door Luther zelf gelezen en beantwoord is, maar door zijn naaste medewerker Melanchthon. Maar de toon in de brief is warm, en Calvijn geeft er blijk van Luther en zijn werk sterk te waarderen.

De tegenstellingen tussen de ‘Lutherschen’ en ‘Calvinisten’ stammen uit later tijd. Het Calvijnjaar laat echter zien dat (en biedt een mooie gelegenheid voor) hernieuwde ontmoeting tussen het Lutherse en Calvinistische gedachtegoed. Tegenwoordig is de situatie weer veel meer als in de tijd van Luther en Calvijn: de twee stromingen kennen elkaar niet of nauwelijks ‘persoonlijk’.

Er is echter beweging. In Duitsland, waar de protestantse kerk (‘Evangelische Kirche’) overwegend een Lutherse signatuur heeft, trekt de Evangelische Kirche in Deutschland (EKD) samen op met de Reformierter Bund in Deutschland (de bond van Hervormde en Gereformeerde Kerken) bij het organiseren van activiteiten rond het Calvijnjaar. Dat is bijzonder, want in Duitsland vond Calvijn jaren-, of beter, eeuwenlang nauwelijks ingang.

Ook in Nederland trekt de relatief onbekende Calvijn aandacht in Lutherse kringen. In de maarteditie van Kerkinformatie, het officiële orgaan van de PKN, verscheen een artikel van Lutheronderzoeker dr. Sabine Hiebsch waarin ze de relatie tussen Luther en Calvijn belicht. [Download als pdf] De theologische verschillen blijven wat op de achtergrond, maar Hiebsch belooft dat de cursisten van de cursus Lutherana in 2009 daar wel het een en ander over krijgen te horen. Onze ouderenpastor, die de cursus volgt, kan er straks dus alles over vertellen.

Het web biedt ook voldoende bronnen om wat meer over Calvijn te weten te komen. We hebben een aantal startpunten verzameld:

• Calvijn 500 jaar.
• Calvin09. Engelstalige website voor het Calvijnjaar.
• Calvijnjaar 2009. Informatie van de Protestantse Kerk in Nederland
• Calvijnpagina’s bij de EO.
• Calvijnpagina’s bij de IKON.
• Calvijndossier van het Nederlands Dagblad.
• Calvijndossier van het Reformatorisch Dagblad.
• Centrum voor Calvijnstudie.
• Calvijn een zegen voor Nederland? Overwegend seculiere discussie over Calvijn in een van de dossiers van NRC Handelsblad
• Ook Dagblad Trouw heeft een reeks artikelen over Calvijn.