Het is bij ons vaste gewoonte om aftredende kerkenraadsleden een gegraveerd apostellepeltje te geven. Het zou ontzettend aardig zijn om tijdens de Open Monumentendagen in september verschillende apostellepeltjes tentoon te stellen in een vitrine in de kerk. Bekend is de verzilverde serie die ooit is uitgegeven door Douwe Egberts. Maar ook elke zichzelf respecterende zilversmid ontwierp de lepeltjes. Juist de verscheidenheid in uitvoering lijkt een uitstalling waard!

Wie helpt mee?

En er moeten bij heel wat gemeenteleden een of meer lepeltjes in de la liggen. Daarom de vraag: wie heeft apostellepeltjes in bezit en wil ze in bruikleen afstaan voor dit evenement? Graag contact hierover met Alice Nederkoorn (nederkoorn[at]luthersekerkhaarlem.nl). September is nog ver weg, maar we willen er zeker van zijn een mooie tentoonstelling samen te kunnen stellen!

Achtergrond van de apostellepeltjes

Het idee om beeltenissen van apostelen op lepels te zetten is al heel oud. Toen de thee in ons land nog niet bekend was, aten welgestelden al van zilveren apostellepels. De apostellepels komen voor het eerst in zwang in de vijftiende eeuw. Gedurende de zestiende en zeventiende eeuw waren het geliefde doopgeschenken. Meestal waren het grote, zilveren sierlepels, die ook nu nog wel, zij het met andere voorstellingen, bij de doop gegeven worden.

Vanaf de negentiende eeuw werden apostellepels machinaal vervaardigd als koffie- of theelepel. Ze werden en worden aangeboden in een serie van twaalf. Ieder van de twaalf apostelen is herkenbaar aan een attribuut dat hij bij zich draagt. Judas Iskariot heeft geen afbeelding op een lepeltje. In zijn plaats wordt Paulus afgebeeld. Opvallend is dat de apostelen vrijwel altijd met blote voeten worden afgebeeld. Vaak is er nog een dertiende lepeltje bij, dat Jezus Christus voorstelt.